|
|
Forex nedir?
Forex piyasalarına hoşgeldiniz
Uzun yazılışı ile foreign exchange (foreks veya FX veya spot döviz piyasası) yani Forex, bir para biriminin diğer bir para birimi (döviz) ile alım satımının yapıldığı piyasalardır. Foreks dünyanın en büyük finans piyasalardır ve katılımcıları ise büyük bankalar, merkez bankaları, spekülatörler, uluslararası şirketler, hükümetler, diğer finans piyasaları ve yatırım kurumlarıdır. Global forex piyasalarında günlük ortalama 3 trilyon US$ üzerinde işlem (trade) hacmi bulunur.
Piyasa hacmi ve likidite
Forex piyasası eşsiz özellikleri yönünden çok özeldir çünkü
• işlem hacmi,
• olağanüstü piyasa likiditesi
• piyasa içerisinde çok büyük miktarlarda ve çeşitte trader olması
• coğrafik dağılımı
• Uzun işlem (trading) saatleri: günde 24 saat (hafta sonları hariç)
• Değişim ve alım satım oranlarını etkileyen bir çok etken ve faktör
• sabit gelir getiren bir çok yatırım aracından çok daha düşük bir yatırım miktarı gerektirmesi (ancak kazançlarınız yüksek kaldıraç oranından dolayı çok daha büyük olabilir)
Forex piyasaları en adil rekabet ortamından dolayı mükemmel piyasalar olarak adlandırılmaktadır. Günlük ortalama 3.21 Trilyon Dolar işlem hacmi bulunur. Bu işlem hacmi günden güne çok hızlı bir şekilde artmaktadır.
Forex vadeli işlem kontratları 1972 yılında Chicago Ticaret Borsası tarafından duyurularak aktif olarak vadeli işlem ve daha birçok benzer alım satımlar yapmaya başladı. Son yıllarda Forex vadeli işlemlerinin hacmi hızlı olarak artış göstermeye başladı ve tüm ticari alım satım platformlarının 7% sini oluşturdu. (The Wall Street Journal Europe ‘a göre (5/5/06, p. 20).
IFSL nin (Uluslarası Finansal Hizmetler) Londra, New York, Tokyo ve Singapur’u kapsayan 2006 raporonu göre FX piyasaları günlük $2.7 Trilyon işlem hacmine sahiptir. Dünya üzerindeki tüm ticari olan ve olmayan forex piyasalarının günlük işlem hacimleri toplamı $2.39 Trilyon dur. Bu işlem hacmi tüm sermaye piyasalarının toplam hacimlerinin 10 katıdır. Forex piyasalarının bu inanılmaz büyüklükteki hacimleri Nisan 2005 ve Nisan 2006 arasında 38% büyüme sağlamış aynı zamanda 2001 yılına dek katlanarak gelen bir büyüme grafiğine sahiptir. Forex piyasalarının günden güne büyümesinde ki en büyük etkenler; varlık yönetimleri, hedge fonları ve emeklilik fonlarıdır. Son yıllarda internet teknolojisinin gelişmesi ile birlikte Forex yatırımcıları kolaylıkla online brokerlar ile çalışabilmektedirler.
Forex piyasaları tezgah üstü piyasalar (OTC) olduğu için borsalar gibi tek bir merkeze bağlı kalmadan, yatırımcıların ve brokerların direk olarak birbirleri ile iletişime geçebilecekleri bir yapıya sahiptir. Dünya üzerinde ki en büyük ticari işlem hacmine sahip merkez coğrafik olarak İngiltere, şehir bazında ise Londra dır. Bu merkezin global piyasalara oranla işlem hacmi Nisan 2004 te 31.3% iken Nisan 2006 da 32.4% e yükselmiştir (RPP).
Inter-bank piyasası her gün spekülatif ve ticari işlem yoğunluğunun büyük bir bölümünü oluşturur. Büyük bir banka günlük milyar dolar seviyesinde işlem yapabilir. Bu işlemlerin bir kısmı müşterileri için gerçekleştirilir, ancak büyük bir bölümü bankaların kendi hesapları ve hissedarları tarafından yürütülür.
Son zamanlara kadar, forex brokerları büyük hacimlerde işlemler, inter-bank trading ve küçük ücretler karşılığında anonim tarafları buluşturarak işlem yaparlardı. Bugün, bu sistem tamamen mükemmel bir işleyişe sahip elektronik sistemler ile yapılıyor. Bu teknoloji sayesinde trader tüm işlemlerini kendisi gerçekleştirebiliyor ve milisaniyeler ile ölçülen hızlarda alım satım yapabiliyor.
Uluslar arası Şirketler
Bu piyasanın en önemli parçalarından birisi ise aldıkları mal ve hizmetler için döviz (foreign exchange) alım satımı yapan şirketlerdir. Uluslar arası şirketler bankalar ile karşılaştırıldığında çoğunlukla daha küçük hacimlerde alım satım işlemi yaparlar, şirketlere ait hareketlilikler piyasalara ve piyasa oranlarına kısa zamanlı olarak etki ederler.
Merkez Bankaları
Ulusal merkez bankaları forex piyasalarında oldukça önemli bir rol oynarlar. Merkez bankaları para arzını, enflasyonu, faiz oranlarını ve resmi veya resmi olmayan para birimlerinin oranlarını kontrol altına almaya çalışırlar.
Yatırım (Fon) Yönetim Firmaları
Yatırım yönetim firmaları (genelde müşterilerine ait büyük hesapları kontrol ederler örnek olarak emeklilik fonları ve vakıf gelirleri) alım satım ve menkul kıymetler işlemlerini kolaylaştırmak için forex piyasalarını kullanırlar. Bazı fon yönetim firmaları müşterilerine ait hesaplar ile riskleri limitlendirme yöntemi ile spekülatif işlemler yaparak kar elde etme amacı güderler. Bu şekilde olan işlemler oldukça küçüktür ve birçoğu büyük varlık yönetimlerine sahiptirler ve bundan dolayı geniş trading (alım satım) hacimlerine ulaşabilirler.
Hedge fonları
Hedge fonları, 1996 dan bu yana agresif parite spekülasyonları sebebiyle önem kazanmıştır. Hedge fonları milyar dolarların üzerindeki öz sermayeleri kontrol ederler ve milyar dolar seviyesinde borçlanma güçleri vardır, bundan dolayı merkez bankaları ile birlikte, eğer ekonomik dengeler hedge fonlarına kayıyorsa, hemen hemen her pariteyi destekleyebilirler.
Forex Brokerları
İki çeşit forex broker tipi vardır: spekülatif alım satım imkanı veren brokerlar ve fiziksel teslimat yapan brokerlar örnek olarak satın alınan paritenin bir banka hesabına transferi.
|
|
| |